09 september 2014, Redactie

Sociaal ondernemerschap weinig succesvol

Het gaat slecht met sociaal ondernemerschap in Nederland. Slechts weinig ondernemingen waar mensen kunnen werken met een grote afstand tot de arbeidsmarkt laten duurzaam financieel en maatschappelijk rendement zien. Dat blijkt uit onderzoek van sociaal investeerders VSBfonds en Start Foundation.

Het politieke klimaat is gunstig voor ondernemingen die zich inzetten voor maatschappelijk rendement, vinden de opstellers van het rapport ‘Passie en Poen’. “De afbraak van de sociale werkplaatsen is in gang gezet en de Participatiewet kan op brede politieke steun rekenen. Daarmee is de weg vrij voor een explosieve groei van sociale ondernemingen”, schrijven ze. Maar ze stellen zich ook de vraag of de samenleving en, belangrijker nog, de ondernemers wel klaar zijn voor sociaal ondernemerschap. Op 23 september organiseren de beide investeerders, samen met het Amsterdam Center for Entrepreneurship (ACE), een symposium over het spanningsveld tussen de sociale en commerciële doelen van social enterprises.

Pad vol hindernissen
Sociale ondernemers worden steeds belangrijker voor de BV Nederland, vinden de organisatoren. De grote werkloosheid en de sluiting van sociale voorzieningen maken sociaal ondernemen tot noodzaak. Het gaat om ondernemers die mensen met minder kansen aan een baan helpen, en dat zonder structurele subsidies. De sociale en maatschappelijke winst staat voorop. Sociale ondernemingen laten zien dat iedereen talenten heeft en iedereen dus een plek verdient op de arbeidsmarkt.

Sociaal ondernemende bedrijven brengen volgens de organisatoren van het symposium mensen in beweging. Ze bieden maatwerk door de mens in mindere mate aan te passen aan het werk en het werk meer toe te snijden op de mens, iets wat in een regulier bedrijf niet altijd kan.

Extra lasten
Maar Nederland kent nog maar weinig succesverhalen op dit terrein. Vooral de extra lasten van het sociale ondernemerschap drukken zwaar op het resultaat. Het voortdurende spanningsveld tussen financiële en sociale doelstellingen, onervarenheid en te veel rekening houden met verschillende belanghebbenden nekken menig sociaal ondernemer, zo stellen de onderzoekers in het rapport vast.
Het symposium op 23 september in Amsterdam is bedoeld om handvatten aan te reiken om kansen te verzilveren en met valkuilen om te gaan. Futurist Adjiedj Bakas brengt trends en kansen in kaart. Karen Maas, een expert in Nederland op het gebied van impactmeting, deelt nieuwe inzichten voor het meten van maatschappelijk rendement. VSBfonds, Start Foundation en ACE willen (potentiële) sociale ondernemers en overheden inspireren, zonder daarbij de harde realiteit uit het oog te verliezen.