13 september 2013, Redactie

Goede doelen willen meer geld afromen

De gangbare regel dat goede doelen niet meer dan 25 procent van hun inkomsten uit donaties mogen besteden aan het werven van nieuwe donaties, moet afgeschaft. Dat vindt het Instituut Fondsenwerving (IF). De branchevereniging voor fondsenwervers en fondsenwervende instellingen (goede doelen) wil een lobby starten om de 25-procentregeling van tafel te krijgen. Ze vindt dat vooral van belang voor de afspraken die de goededoelensector op dit moment maakt met de overheid over goed bestuur.

Het IF wil, zo stelt ze zelf in een open brief, ‘een brede discussie’ starten over het loslaten van de 25-procentregeling, ook wel ‘strijkstokregeling’ genoemd. Concreet houdt de richtlijn in dat voor elke gedoneerde euro niet meer dan 25 cent wervingskosten gemaakt mogen worden. Vooral de waakhond van de goededoelensector, het Centraal Bureau Fondsenwerving (CBF) rekent leden af op de norm.

Geen wetgeving

De regel is, zoals de meeste richtlijnen voor goed bestuur in de goededoelensector, niet bij wet vastgelegd. Dergelijke wetgeving komt er ook niet, als het aan de sector ligt. De goede doelen zijn wel met de staatssecretarissen Teeven (Veiligheid en Justitie) en Weekers (Financiën) aan tafel gegaan om te onderhandelen over verdere zelfregulering van de sector.

In die onderhandelingen wil het IF de 25-procentregeling ter discussie stellen. De gesprekken moeten in 2014 resulteren in een zogenaamd validatiestelsel voor goede doelen. Doel van het nieuwe validatiestelsel is, zo stellen de bewindslieden, ‘het verbeteren van de transparantie van de sector en de kwaliteit van het toezicht’. Op 20 september vorig jaar hebben de staatssecretarissen hun visie op toezicht en verantwoording in de filantropische sector aan de Tweede Kamer aangeboden.

Strijkstok

Daarin wordt onder meer gepleit voor één toezichthouder, het CBF. Het CBF, een initiatief van de sector zelf, is de belangrijkste hoeder van de 25-procentregeling. Voldoen aan de zogenaamde ‘strijkstokregeling’ is nu nog een belangrijke voorwaarde voor leden om het CBF-keurmerk voor goede doelen te mogen voeren.

De regeling lijkt echter ook lastig te handhaven. Zo werd het Wereld Kanker Onderzoek Fonds (WKOF) vorig jaar nog door het CBF op het matje geroepen. Er waren, na onderzoek van journalisten, vragen gerezen over de wijze waarop de organisatie haar donateursgelden besteedt. Reden voor de toezichthouder om het WKOF eens extra goed tegen het licht te houden. En dat bleef niet zonder resultaat. Volgens het CBF zou de organisatie namelijk onvoldoende informatie verstrekken over kosten die samenhangen met voorlichting en fondsenwerving. Dat maakte het voor de goededoelenwaakhond lastig om te toetsen of het WKOF zich aan de ‘strijkstokregeling’ houdt. Het CBF-keurmerk werd ingetrokken. Maar niet voor lang. In een beroepsprocedure werd het fonds in het gelijk gesteld. In december 2012 kreeg het WKOF het keurmerk weer toegekend.