31 mei 2012, Paul van der Sneppen (redactie)

‘Degelijk’

-opinie-

Een bezoeker van onze site plaatste een keer een goede vraag bij een bericht over ‘schone energie’: “Wat wordt nou bedoeld? Schoon, groen, duurzaam? Er bestaat veel begripsverwarring als het gaat om alternatieven voor het gebruik van fossiele brandstoffen. Helaas lijkt daar nu weinig aan te doen. Maar ik verwacht dat het probleem zichzelf gaat oplossen.

Wie correct wil verwijzen naar alternatieven voor het gebruik van fossiele brandstoffen, zou eigenlijk consequent de begrippen ‘schoon’, ‘duurzaam’ en ‘groen’ moeten uitbannen. Immers, wat is ‘schoon’? Is een elektrische auto bijvoorbeeld ‘schoon’ of ‘groen’ of ‘duurzaam’? Het antwoord is simpelweg ‘nee’. Los van het feit dat geen mens weet wat precies met ‘groen’ bedoeld wordt, valt van al die claims per definitie wel op af te dingen. Een Lelijk Eendje van Citroën, gebouwd in 1948, is nog steeds vele malen ‘duurzamer’ dan de meest zuinige ‘eco-auto’ van deze tijd. Toch zullen de meeste mensen bij oldtimer auto’s vooral denken aan ‘luidruchtige, stinkende roestbakken’ en niet aan een vervoermiddel met een piepkleine ecologische voetafdruk of aan een ‘groene auto’.

Voetafdruk

Conditionering bepaalt hoe we denken over duurzaamheid. We denken nog teveel in de termen van een tijdperk dat op zijn einde is gekomen, het olietijdperk en ook het tijdperk van de hyperconsumptie. Zelfs een zonnepaneel, hoe weinig vervuilend die als energiebron ook is, heeft een ecologische voetafdruk. Het probleem is hier dat we alles nog steeds afzetten tegen het alternatief, namelijk gebruik maken van fossiele brandstoffen. Maar ook in die vergelijking moet je, strikt genomen, spreken van ‘schonere’, ‘groenere’ en ‘meer duurzame’ alternatieven.

Hyperconsumptie

En over hyperconsumptie gesproken. Wat de begripsverwarring ook erg in de kaart speelt, is het feit dat marketeers ons graag doen geloven dat we de wereld kunnen redden door meer ‘groene’ spulletjes te kopen. Ook dat is niet meer van deze tijd, maar vooralsnog een lastige ‘habit’ om mee te stoppen. Meer kopen is in ons denken nog steeds de oplossing voor alle problemen. Ook met dat idee zal de moderne mens mee moeten breken. Ik voorspel dan ook dat het begrip ‘duurzaam’ over tien jaar nauwelijks meer in ons vocabulaire voorkomt. Of eigenlijk, ik denk dat het dan weer gewoon ‘degelijk’ betekent.