10 januari 2011, Janneke Donkerlo (redactie)

Het mysterie van de verdwenen petfles

Er komt steeds minder kunststofverpakkingsmateriaal op de  markt. Althans, dat beweert de verpakkingsindustrie.   In 2007 was het nog 606 miljoen kilo, in 2008  nog maar 442. Terwijl de jaren daarvoor de hoeveelheid plastic verpakkingsmateriaal juist toenam. Waar is al dat plastic opeens gebleven?

Eind december stuurde staatsecretaris Atsma het inspectierapport van VROM ‘Recycling Kunststofverpakkingen’ aan de Tweede Kamer. VROM bekritiseert hierin de te optimistische cijfers van de verpakkingsindustrie, vertegenwoordigd door de organisatie Nedvang. Uit het onderzoek van VROM blijkt dat de hergebruikcijfers van Nedvang 15% naar beneden moeten worden bijgesteld.

Sinds 2008 zorgen gemeenten voor de inzameling van kunststofafval. Ze krijgen daarvoor geld van Nedvang. Nedvang is daarnaast ook verantwoordelijk voor de controle: ze rapporteert hoeveel verpakkingsmateriaal jaarlijks op de markt komt, hoeveel de gemeenten inzamelen en  hoeveel daadwerkelijk wordt gerecycled. De inspectie concludeert dat er nog veel nodig is om de doelstellingen voor hergebruik van kunststofverpakkingen te halen. Daarmee doelt VROM op de afgesproken 32% in 2010.

Enthousiast

In zijn begeleidende brief is de staatssecretaris echter een stuk enthousiaster dan VROM. Hij constateert dat de doelstelling van 32% al een jaar eerder, in 2009, is gehaald. In 2010 zou zelfs 39% zijn hergebruikt. Maar dat komt doordat vanaf januari 2008 op een andere manier de hoeveelheid verpakkingsmateriaal wordt vastgesteld. Tot 2008 moesten producenten soort en hoeveelheid opgeven aan VROM. Vanaf 2008  is het de taak van de Belastingdienst om vast te stellen om hoeveel kilo het gaat. De Belastingdienst doet dit aan de hand van de door de verpakkingsfabrikanten betaalde verpakkingsbelasting.

Enorme berg

Dat leidt tot verrassende verschillen. In 2007 bedroeg de opgegeven hoeveelheid bij VROM 606 miljoen kilo, 9 miljoen kilo meer dan in 2006. Een stijging dus van 1,4%. In 2009 kwam de belastingdienst na opgave opeens tot een veel lagere hoeveelheid, namelijk 442 miljoen kilo, bijna een derde minder dan het jaar daarvoor. Met dat cijfer haalt Nedvang de doelstelling van 32% voor 2010 inderdaad met gemak.

Maar waar is die enorme berg verpakkingsmateriaal opeens gebleven? Volgens een woordvoerder van Nedvang in het tv-programma Kassa zijn die van de belastingdienst de ‘werkelijke cijfers’. Maar waarom de cijfers van de belastingdienst meer op waarheid berusten dan die van VROM, maakt Nedvang niet duidelijk.

Succesvol

Er is echter nog een opvallend verschil. Uit het rapport van VROM blijkt dat van de 28 mljoen kilo petflessen met statiegeld voorheen 96% terugkwam in de keten, een zeer succesvolle inzamelwijze dus. Petflessen met statiegeld worden door de Belastingdienst nu niet meer apart geregistreerd en dat komt de levensmiddelen- en verpakkingsindustrie goed uit. Zij is namelijk geen voorstander van het statiegeldsysteem. Het is bewerkelijk en niet winstgevend. Zij zou dus het liefst zien dat het uiterst effectieve statiegeldsysteem volledig verdwijnt.

Zie ook:

VARA’s Kassa!: Plastic scheiden niet succesvol

Trouw: Onjuiste cijfers hergebruik kunststofafval