Subsidies maken goede doelen lui
Grote gevers zijn ontevreden over goede doelen. Dat blijkt uit onderzoek van Diana van Maasdijk, adviseur in de filantropische sector. De onderzoekster sprak met rijke weldoeners over hun ervaringen met goede doelen.
“Filantropen vinden goede doelen niet transparant, opportunistisch, onderontwikkeld en teveel gericht op fondsenwerving”, constateert Van Maasdijk.
De onderzoekster heeft wel een verklaring voor de onbevredigende relaties tussen filantropen en de goede doelen. Ze denkt dat overheidssubsidies goede doelen ‘lui’ hebben gemaakt: “In Nederland gaat heel veel geld van de overheid naar maatschappelijke organisaties. Dat is vrij uniek in de wereld. Goede doelen zijn daardoor minder afhankelijk van donateurs. Dat maakt ze wat gemakzuchtig en weinig transparant”, zo laat ze Wereldburgers.tv desgevraagd weten.
Praatstoel
Het onderzoek van Van Maasdijk is bijzonder want het is nog een hele kunst om rijke weldoeners te spreken te krijgen. De meeste grote donateurs houden hun vrijgevigheid graag stil. Van Maasdijk kreeg niettemin twintig filantropen op de praatstoel. Elk van hen heeft een vrij vermogen van minimaal vijf miljoen euro en wil daarmee iets goeds doen voor de wereld. De rijkste filantroop uit het onderzoek heeft meer dan 100 miljoen in kas.
Maar goed doen met dat geld blijkt nog een hele kunst. Goede organisaties vinden, is één van de grootste uitdagingen, vinden de filantropen. Slechts één van hen vindt de goededoelensector in Nederland goed georganiseerd. De rest is beduidend minder lovend over de bedrijfstak, merkt van Maasdijk op: “Filantropen hebben slechte ervaringen. Er wordt in behoorlijk harde bewoordingen gesproken over goede doelen. De helft van de respondenten in het onderzoek is niet tevreden over de resultaten die goede doelen boeken met hun geld.”
Transparantie
Een ander probleem dat de filantropen noemen, is het feit dat ze vaak niet weten wat er met hun geld gebeurt: “Er wordt veel gecommuniceerd, maar er is weinig transparantie”, aldus Van Maasdijk. Goede doelen spreken vooral over de noodzaak van hun werk en waarom ze meer geld nodig hebben. Wat ze er vervolgens mee doen, blijft vaak onduidelijk.
Keurmerken bieden ook al geen uitkomst, vinden de filantropen. “Ze vinden de kwaliteitzegels ongeloofwaardig. Goededoelenkeurmerken zoals het Centraal Bureau Fondsenwerving (CBF) ervaren filantropen vooral als marketinginstrumenten, niet als toezichthouder.”
Directiesalarissen
Opmerkelijk is dat de ondervraagde filantropen nauwelijks spreken over de directiesalarissen bij goede doelen. Daar is de laatste tijd veel publieke verontwaardiging over, maar niet onder de grote gevers die Van Maasdijk sprak: “Dat wekt geen ergernis. Veel filantropen zijn zelf ondernemer en zijn dat soort directiesalarissen wel gewend.”
Maar daaraan meebetalen, is voor veel van hen toch weer een stap te ver. Van Maasdijk constateert dat haar onderzoeksgroep liever projecten financiert dan organisaties: “Filantropen willen een verschil maken. Ze willen vooral concreet zien wat er met hun geld is gedaan. Dat is wat ze motiveert.”
Geven of uitlenen
Het onderzoek signaleert ook een nieuwe trend. Rijke weldoeners zijn steeds meer geïnteresseerd in geld uitlenen in plaats van weggeven. Een derde van de respondenten leent al geld uit aan non-profit organisaties en sociale ondernemingen. De filantropen lijken daarmee richting te geven aan één van hun grootste wensen, meer prestatiegericht investeren in een betere wereld. Dat is dan ook één van de belangrijkste adviezen die Van Maasdijk meegeeft aan de goede doelen: “Prestatiegericht denken en meer transparantie. Laat successen, maar óók mislukkingen zien.”
©Wereldburgers.TV
Vond u dit een nuttig artikel? Doneer!
Steun Wereldburgers.TV door ons te volgen op Facebook en Twitter
Zie ook:
Diana van Maasdijk: Filantropie_en_vermogenden_in_Nederland








Dit verbaasd me niets.
Graaiers vind je het best bij het ‘gratis’ geld. Subsidie geld is betaald door ‘iedereen’ en dus van ‘niemand’. Omdat er altijd wel iemand te vinden is die wel achter het idee staat is het nooit helemaal fout om lekker te graaien.
Hopelijk wordt het nu beter, met de nieuwe regering, waar je gewoon dient te werken voor je geld….
Ik geef zelf standaard nooit aan de ‘grote’ goede doelen, omdat ik inmiddels weet welke salarissen het management daar opstrijkt. Ik heb daar al aan meebetaald.
Meestal vinden die mensen die daar werken zichzelf het eerste grote goede doel…
Beste Jan R.
Wat jammer dat jouw conclusie van dit verhaal is dat alle goede doelen “graaiers” zijn. Je zegt niet te geven aan ‘grote’ goede doelen omdat je al meebetaalt aan de salarissen. Wat bedoel je daar precies mee? Denk je dat deze salarisssen betaald worden van jouw belastinggeld? Dat is in veel gevallen absoluut niet zo.
Dat goede doelen jou niet uitgelegd krijgen dat er hard gewerkt wordt en dat het ontzettend moeilijk is werkelijk resultaat te bereiken is zeker een probleem. Ik begrijp heel goed dat je kritisch bent. Goede doelen hebben nodig dat donateurs de vinger aan de pols houden. Maar het zou prettig zijn als je wat minder vooroordelen de wereld ingooit.
Tenslotte gaat het erom dat er grote maatschappelijke en ecologische problemen in de wereld zijn en dat er keihard aan getrokken moet worden om deze (liefst) te voorkomen en anders zo goed mogelijk op te lossen. En of dit nu van jouw belastinggeld of van donaties wordt betaald, lijkt me eigenlijk van ondergeschikt belang……
Dank voor jullie reacties Jan en Irene,
Een nuance bij de reactie van Jan is wel op zijn plaats. Maar om nou te suggereren, zoals Irene doet, dat maatschappelijke organisaties de oplossing zijn voor alle problemen in de wereld, daar kan ik niet zo goed in mee. Misschien hebben overheden daar een belangrijker rol in. Ook verre van ideaal, maar wel een stuk transparanter en ze zijn makkelijker ter verantwoording te roepen dan een goededoelenorganisatie.