Geen grip op salarissen goede doelen
Het Centraal Bureau Fondsenwerving (CBF) neemt geen maatregelen tegen haar keurmerkhouders Unicef Nederland en de Hartstichting. De goededoelenwaakhond is niet gelukkig met de hoge vertrekpremies van de directeuren van beide organisaties, maar ziet geen mogelijkheid en geen aanleiding tot ingrijpen.
“Het is te betreuren”, zegt directeur Adri Kemps in een gesprek met Wereldburgers.TV. “Maar formeel hebben beide goededoelenorganisaties zich aan de regels gehouden.”
De Hartstichting en Unicef Nederland lagen afgelopen week onder vuur. Unicef Nederland haalde zich de woede van de donateurs op de hals omdat oud-directeur Franken vorig jaar een vertrekpremie van 350.000 euro heeft meegekregen. De Hartstichting viel kritiek ten deel toen bekend werd dat het vertrek van directeur Volker Manger Cats in 2004 ongeveer 700.000 euro heeft gekost.
Franken stapte in 2008 op bij Unicef na een conflict. Zijn vertrekpremie bestaat uit een eenmalig bedrag van ruim twee ton aangevuld met zijn salaris tot 15 december dat 141.000 euro bedraagt. De donateurs van Unicef Nederland zijn verontwaardigd over de riante ‘oprotpremie’. Van de 3,5 ton vertrekpremie die donateurs en belastingbetalers samen bijeenbrachten, had minstens twee ton besteed kunnen worden aan de verbetering van de leefsituatie van kinderen in derdewereldlanden, moet ook Unicef Nederland toegeven.
Volgens Kemps kan CBF als toezichthouder weinig doen tegen de vertrekpremie van de Unicef-directeur. “De vertrekregeling is een afspraak tussen werkgever en werknemer. Dat kunnen wij niet verbieden.” Door de regeling te publiceren in het jaarverslag heeft Unicef zich formeel gehouden aan de regels. “Het staat er allemaal en daarmee voldoet Unicef aan de voorwaarden van het CBF-keurmerk.” Daar houdt het werk van de toezichthouder op, meent de CBF-voorman.
Donateurs hebben wellicht geen boodschap aan deze formele uitleg. “Dat kan ik mij goed voorstellen”, zegt Kemps. “Maar CBF treedt niet in arbeidsregelingen tussen werkgevers en werknemers. We zien liever niet dat zulke bedragen naar vertrekregelingen gaan. Laat ik daar heel duidelijk over zijn. Maar goed werkgeverschap kan nu eenmaal betreurenswaardige gevolgen hebben”, aldus Kemps.
Niet alleen Unicef kwam deze week in opspraak als gevolg van een buitensporige vertrekpremie van één van zijn directeuren. Ook de Hartstichting werd gedwongen zich te verweren tegen kritiek vanwege de uitkering van een ‘oprotpremie’. Directeur Manger Cats moest in 2004 weg bij de Hartstichting omdat hij weigerde in te stemmen met een salarisverlaging.
Dat gebeurde nadat commotie was ontstaan over het feit dat hij 170.000 euro per jaar verdiende. Dat viel in verkeerde aarde bij het publiek. Het bestuur van de stichting probeerde daarop vergeefs de onderhandelingen opnieuw open te breken. Een conflict was geboren. De Hartstichting moest de oud-directeur drie jaar lang, tot zijn pensioen, volledig uitbetalen. Een bedrag van 700.000 euro. Daarbovenop kreeg Manger Cats een immateriële schadevergoeding van 50.000 euro. “In die zaak heeft de rechter uitspraak gedaan”, luidt de reactie van Kemps. “En daar heeft de Hartstichting zich aan te houden. Het is een rechterlijke uitspraak waar CBF niet in treedt.”
De vraag rijst of de uitkering wel te verantwoorden is in het kader van 25%-norm. Die CBF-regel bepaalt dat een fondsenwervende instelling niet meer dan vijfentwintig procent van de opbrengsten mag besteden aan fondsenwerving. Minimaal 75% moet dus aan de ideële doelstelling van het goede doel besteed worden. Volgens Kemps voldoet de Hartstichting zonder enige twijfel aan deze norm.
Sterker nog, hier wordt pijnlijk duidelijk hoe weinig grip de goededoelenwaakhond heeft op de bestedingen van haar keurmerkhouders. De 25%-norm is in deze kwestie zelfs nooit in het geding geweest. Kemps legt uit: “Manger Cats is door de Hartstichting aangesteld als medisch directeur. Die is belast met de beoordeling en het managen van onderzoek en wetenschappelijke projecten.” Het salaris en de vertrekregeling van de medisch directeur vallen daarom niet onder 25%-regeling, maar onder de doelstelling van de organisatie. Cats heeft zich immers niet beziggehouden met fondsenwerving. Het salaris van een directeur fondsenwerving valt wel onder de 25%-eis.
Maar Kemps bevestigt dat de ‘oprotpremie’ bij de Hartstichting wel is bekostigd met geld van donateurs. “Financiering van onderzoek en betaalde krachten op kantoor zijn onderdeel van het werk. Onder die betaalde krachten valt ook een directeur met een vertrekregeling.”
Salarissen en arbeidsvoorwaarden in de goededoelensector zorgen al langer voor discussie. Dat komt vooral omdat goede doelen volledig gefinancierd worden uit publieke middelen. De inkomsten komen vooral uit subsidies en donaties. Een enkele organisatie ontvangt ook nog lidmaatschapsgelden van leden. Subsidie is in de sector de belangrijkste inkomstenbron. Toezicht op goede doelen wordt niet door de overheid, maar door de sector zelf geregeld. In 2005 heeft een commissie onder leiding Herman Wijffels een advies samengesteld voor goede doelen waarin ook richtlijnen voor salarissen worden gegeven.
Zie ook:
Comissie Wijffels: ‘Advies van de Commissie Code Goed Bestuur’ (2005)
VFI: ‘Advies van Commissie Vervlechting Code Goed Bestuur en CBF Keur‘ (2007)
© Wereldburgers.TV
Vond u dit een nuttig artikel? Doneer.




Ik snap dat je wel iets moet verdienen maar de gemiddelde schenker verdient veel minder dan een directeur van dit soort goede doelen. Het is vrij zuur voor een gemiddelde trambestuurder, buschauffeur ,postbode enzovoorts als hij of zij 5 euro overmaakt en ziet dit salaris waar hij/zij meer dan 10 jaar hard voor moet werken.
[...] 66 miljoen aan hulp uitgegeven… Dat bovendien de directie van deze zogenaamde goede doelen zelf honderdduizenden euro’s aan loon en vertrekpremie’s krijgen helpt natuurlijk ook niet bepaald [...]
Wie kan mij helpen aan een lijst met de salarisgegevens 2009 van de directie(s) van de grootste goede doelen.
Aan de hand daarvan wil ik dan bepalen of er over 2010 wel of niet wordt gedoneerd.
Gert Lekkerkerker
Beste Gert,
Als ik jou was, zou ik dat soort beslissingen vooral laten afhangen van transparantie van organisaties. Salarissen (en dan niet alleen de directiesalarissen) zijn slechts één van de vele kostenposten in ontwikkelingshulp.
En bij transparantie gaat het niet alleen om een gedetailleerd overzicht van gemaakte kosten (al zou dat veel helpen) Het gaat ook om complexere zaken. Denk aan de kwaliteit van de geleverde hulp (diensten én goederen) of de kostprijs.
Om je vraag toch te beantwoorden, informatie over directiesalarissen vind je (o.m.) hier: http://forum.fok.nl/topic/1360155 Ik zeg er meteen bij dat die informatie niet geverifieerd is. Er staat ook geen bronvermelding bij. (ik zie bovendien meteen al dat de informatie hier en daar sterk verouderd is).
In 2005 is er een richtlijn voor salarissen bij goede doelen gemaakt. Die wordt volgens de Volkskrant redelijk goed gevolgd (http://tinyurl.com/mwx9se).
Maar of je die richtlijn redelijk vindt, is aan jou als donateur om te beoordelen. Het probleem waar de sector mee kampt, is dat de donateurs en medewerkers in de hulpindustie volgens mij érg van mening verschillen over wat een ‘redelijk’ salaris is. Ik persoonlijk vind de in de ‘Code Wijffels’ genoemde salarissen ook nog erg riant.
Deze absurde hoge salarissen van deze directeuren zijn op geen enkele wijze goed te praten, ze zullen best goed zijn, maar ik ben er van overtuigd dat er heel veel mensen in Nederland net zo slim zijn als deze graaiers, en die het voor heel wat weiniger doen.
Ik heb jaren maandelijks aan diverse doelen betaald, maar toen ik las van deze graaisalerissen, ben ik met alles gestopt, en geef alleen nog rechtstreeks aan mensen die het niet goed hebben.
Schaf die belachelijke ambassadeurs af ! Die kosten alleen maar geld!
Monique van de Ven b.v. die op kosten van Unicef ( geld dat beter besteed kan worden !) de wereld afreist, om vervolgens voor de zoveelste keer in een filmpje te vertellen wat een narigheid ze nu weer aantrof. Dat kunnen Unicef-medewerker toch ook doen!
Goed stuk! Dit soort artikelen zouden vaker moeten verschijnen. Jammer dat transparancie nog steeds te wensen overlaat, anderhalf jaar na de publicatie van dit artikel. Ook de hoge directiesalarissen zijn medio 2011 nog steeds gangbaar.
@Hanneke
Is ons niet bekend of en hoe die ambassadeurs betaald krijgen.
Maar ook dat is interessant om eens uit te zoeken. Wel is bekend dat ambassadeurs soms ‘snoepreisjes’ betaald krijgen. Of ze ook factuurtjes mogen schrijven??? Geen idee…
Het is ook best wel een interessante discussie of dit wel zo laakbaar is. Ze worden immers ingezet om geld in te zamelen. Dat mag misschien best wat kosten. Het werkt kennelijk om BN-ers daarvoor in te zetten. Het levert natuurlijk veel meer op dan het kost…
Aan de andere kant blijft het voor veel mensen een gevoelig onderwerp. Hoe geloofwaardig ben je als ambassadeur als je mensen om een tientje vraagt voor een Unicef-kindje terwijl je zelf incasseert? Dat zullen beslist heel veel mensen zich afvragen.
Wat vind jij daarvan? Kun je er bijvoorbeeld ook begrip voor hebben wanneer goede doelen flink betalen voor een BN-er om geld op te halen? Als dat flink geld in kas brengt voor het goede doel?
@Beatrice
Dank Beatrice. We doen ons best met de middelen die ons daartoe ter beschikking staan. Leuk om te horen dat dit ook gewaardeerd wordt.
Ik durf niet te zeggen dat het allemaal niet transparant is, zoals jij stelt. Voor zover wij kunnen nagaan, is informatie hierover meestal wel terug te vinden in jaarverslagen.
Als er bovendien expliciet wordt gevraagd naar directiesalarissen dan krijg je die informatie in de meeste gevallen wel. Er wordt wel érg zuur over gedaan in de goededoelensector. Ze vinden die aandacht voor salarissen niet leuk.
Overigens is het vrijgeven van informatie in jaarverslagen en op aanvraag nog niet hetzelfde als ‘open communiceren’ over directiesalarissen (dat kan inderdaad veel beter nog). Dat geldt ook voor informatie over de bestedingen (en de herkomst) van geld overigens. (P.S.)